Vandaag zou de Oostenrijkse sopraan Leonie Rysanek 100 jaar zijn geworden.
Leonie Rysanek 100 jaar: doorbraak op internationale operapodia
Leonie Rysanek zag het levenslicht op 14 november 1926 in Wenen als Leopoldine Rysanek. Na haar studie aan het Weense conservatorium maakte zij in 1949 haar professionele operadebuut in Innsbruck. Twee jaar later brak zij internationaal door tijdens de heropening van de Bayreuther Festspiele. Dirigent Herbert von Karajan en regisseur Wieland Wagner kozen haar destijds voor de rol van Sieglinde in ‘Die Walküre‘. Daarna volgde een snelle opmars langs de grootste operahuizen ter wereld. De sopraan zong meer dan 500 avonden in de Wiener Staatsoper. In 1956 debuteerde zij in de Verenigde Staten bij de San Francisco Opera. Vervolgens verving zij in 1959 Maria Callas in ‘Macbeth‘ bij de Metropolitan Opera in New York. Bij dit gezelschap zong Rysanek uiteindelijk zo’n 300 voorstellingen verdeeld over vierentwintig verschillende rollen.
Repertoire en vocale kenmerken
Rysanek verwierf vooral faam met haar vertolkingen van werken van Richard Strauss en Richard Wagner. Haar stem kenmerkte zich door een enorme draagkracht en een opvallend helder hoog register. Bovendien bezat zij het vermogen om dramatische intensiteit te combineren met subtiele lyrische passages. Hoewel critici haar middenregister soms als minder krachtig beoordeelden, bleef haar toneelpresentie ongeëvenaard. Naast het Duitse vak zong zij ook regelmatig grote rollen uit het Italiaanse en Tsjechische repertoire. Zo vertolkte zij met succes Desdemona in ‘Otello‘ van Verdi en de titelrol in Puccini’s ‘Tosca‘. Opvallend genoeg meed zij gedurende haar gehele loopbaan de rol van Isolde. Daarentegen vertolkte zij de partij van Sieglinde bijna veertig jaren lang.
Latere jaren en artistieke nalatenschap
In de laatste fase van haar carrière schakelde de sopraan geleidelijk over naar karakterrollen voor mezzosopraan. Zij oogstte daarmee veel lof als Klytämnestra in ‘Elektra‘ en als Herodias in ‘Salome‘. In augustus 1996 nam Rysanek definitief afscheid van het podium tijdens de Salzburger Festspiele. Kort daarna benoemde de stad Wenen haar tot curator van de Wiener Festwochen. Zij vervulde deze functie tot haar overlijden aan botkanker op 7 maart 1998. Voor haar verdiensten ontving zij talrijke onderscheidingen, waaronder de titel Österreichische Kammersängerin. De Wiener Staatsoper wijdde in 2016 een tentoonstelling aan de sopraan ter gelegenheid van haar 90ste geboortedag. Haar echtgenoot Ernst-Ludwig Gausmann stelde daarvoor diverse foto’s, kostuums, schilderijen, brieven, affiches en beeltenissen ter beschikking.
📷: Bayreuther Festspiele

