RECENSIE: Fairouz – The New Prince

**
© DNO
Amsterdam, 24 maart 2017

‘The New Prince’ maakt belofte niet waar bij DNO

De simplistische en derderangse opera ‘The New Prince’ van Mohammed Fairouz krijgt veel aandacht tijdens het prestigieuze Opera Forward Festival 2017 en dat is jammer gezien het uitpuilende gehalte talentvolle, jonge, hedendaagse componisten.

De Nationale Opera (DNO) verkent met nieuwe composities de toekomst van opera in de vorm van het Opera Forward Festival. Voor de editie van dit jaar heeft de Amerikaanse componist Mohammed Fairouz (New York, 1985) opdracht gekregen voor ‘The New Prince’, zijn tweede opera, die op vrijdag 24 maart 2017 tijdens het festival zijn wereldpremière beleefde. Fairouz heeft snel erkenning gekregen. Hij studeerde bij onder anderen Richard Danielpour en György Ligeti en toonde zich in 2013 met zijn eerste opera ‘Sumeida’s Song’ een aanstormend talent.

Het libretto van ‘The New Prince’ is door David Ignatius – een schrijver van zo’n tien spionageromans – geschreven in vier akten met een proloog en epiloog en gebaseerd op ‘De Heerser’ (1513) van Niccolò Machiavelli. Machiavelli is hier de omlijsting voor een meditatie over macht en revolutie. Na de proloog wordt hij 500 jaren in de tijd getransporteerd. In de eerste akte stelt anno 2032 zijn muze Fortuna als uitgeefster een update van ‘De Heerser’ voor met de titel ‘The New Prince’. Zijn co-auteur is Henry Kissinger met wie hij op reis gaat naar het moderne meta-heerschappij Amerasiopia, waar president Wu Virtu regeert. In het tweede bedrijf beschouwen zij revoluties, die aan het begin aantrekkelijk zijn, maar naar mate de tijd verstrekt minder vriendelijk. In de derde akte toont Machiavelli de seksuele obsessies van wereldleiders met bijdragen van Alexander Hamilton, de Clintons en Monica Lewinsky en in de vierde akte waarschuwt Machiavelli voor het ideologische conflict tussen beschavingen als de leiders Dick Cheney en Osama bin Laden op een verwoestende manier samenkomen.

Het verhaal van ‘The New Prince’ is onderhoudend, maar ondiep en niet verrassend of oorspronkelijk. Er is geen wrijving of verwondering en tevergeefs wordt in de epiloog gezocht naar een climax of boodschap. De muzikale stijl van Mohammed Fairouz gaat helaas ook al niet dieper. Zijn muziek is geworteld in tonale centra en slechts af en toe presenteert hij een dissonant. De orkestratie is voorspelbaar en neemt slechts zelden een onverwachte wending. Zijn ritmen kunnen wild zijn, maar zijn vaak rigide en niet-oorspronkelijk. Het melodische gevoel is opvallend, maar nooit origineel. Het harmonische vocabulair is eenvoudig met aanwijzingen voor minimalisme, maar daarvoor het heeft het te weinig structurele en melodische diversiteit.

De regie van dit alles is in handen van de Nederlandse regisseuse Lotte de Beer, die reeds verantwoordelijk was voor een afschuwelijke enscenering van ‘Manon’ voor Opera Zuid, een nog afschuwelijkere enscenering van ‘La Bohème’ voor het Grachtenfestival en een magieloze ‘Hänsel und Gretel’ voor DNO. De scènes van ‘The New Prince’ volgen elkaar in snel tempo op als een bewerkelijke revueshow. De eenvoudige decors van Clement & Sanôu zijn effectief en het lichtontwerp van Alex Brok is zoals altijd sfeervol. Daarin staan groepen mensen veelal fantasieloos om de protagonisten heen. Veel van de enscenering is tegen de zijkanten geplakt en de rechterkant van het toneel is vanaf de zijkant van de Amsterdamse Stadsschouwburg in diverse scènes absoluut niet te zien. Wanneer gaan regisseurs toch eens in het auditorium kijken of hun enscenering voor alle toeschouwers überhaupt wel te bezichtigen is??

De Canadese bariton Joshua Hopkins als Machiavelli en de Nederlandse mezzosopraan Karin Strobos als Fortuna zetten hun personages goed neer. Zonder opgaaf van reden is Nathan Gunn vervangen door de Zuid-Koreaanse bas Simon Lim als president Wu Virtu en is de acteur Kelsey Grammer (Frasier) afgelost door Marc Kudisch als Henry Kissinger. De Braziliaanse superster Paulo Szot maakt zijn DNO-debuut als Bill Clinton/Alexander Hamilton/Dick Cheney. De zangers worden versterkt en dat is bij klassieke stemmen altijd onaangenaam. De Amerikaanse dirigent Steven Sloane heeft de gemakkelijke taak om het Residentie Orkest bijeen te houden met een eenvoudige slag.

Mohammed Fairouz heeft zijn talent helaas niet kunnen waarmaken. Er zijn nog vijf voorstellingen van ‘The New Prince’ in het Opera Forward Festival.

De Nationale Opera, Nieuwe Recensie