RECENSIE: Banchieri – La Barca

‘Barca di Venetia per Padova’ van de Nationale Reisopera voor het hele gezin

September is de maand van de madrigalen. Terwijl De Nederlandse Opera (DNO) ‘Madrigalen’ opvoert, gaat de Nationale Reisopera (NR) de concurrentie aan met de madrigaalkomedie ‘Barca di Venetia per Padova’ van de Benedictijner monnik Adriano Banchieri (1568 – 1634). Waarschijnlijk reisde Banchieri van zijn geboorteplaats Bologna via Padua naar Venetië, alwaar hij in 1605 als organist ging werken. Venetië was in die tijd vanuit Padua slechts per boot bereikbaar en wellicht inspireerde deze reis Banchieri tot deze komische madrigaalopera.

De première van ‘Barca’ was in Venetië in 1605 en de partituur uit dat jaar is incompleet bewaard gebleven. De revisie uit 1623 verschilt van de eerste editie op meerdere punten. De laatste versie wordt bij NR gebruikt door het Kassiopeia Quintet aangevuld met de bariton Hugo Oliveira en de countertenor Maarten Engeltjes, begeleid door het Ensemle Elyma onder leiding van Gabriel Garrido (www.labarca.eu).

Voor deze ‘Barca’ zijn de gesproken teksten weggelaten. De muziek van ‘Barca’ is aangevuld met muziek van een tiental van zijn tijdgenoten, zodat slechts een derde van het programma uiteindelijk van Banchieri zelf is. En terwijl Banchieri zelf juist het aantal madrigalen reduceerde voor de revisie, hebben het Kassiopeia Quintet en Gabriel Garrido extra madrigalen ingevoegd. Hierdoor wordt helaas de vaart enigszins uit het verhaal gehaald. Voor puristen en authentiekelingen is deze opvoering sowieso niet geschikt, omdat door het klappen, lachen en praten van de bezoekers de muziek af en toe onhoorbaar wordt.

Het publiek is inderdaad enthousiast met name door het voortreffelijke acteerwerk en beweeglijkheid van Adrian Schvarzstein (Buenos Aires, 1967), die tevens verantwoordelijk is voor de regie en het concept van de voorstelling. Schvarzstein is een jonge Spaans / Italiaans / Argentijnse regisseur / acteur van joodse komaf, die opgroeide met circus en straattheater en zijn opleiding genoot bij onder andere de regisseur Dario Fo.

In tegenstelling tot DNO, die faalt in haar bedoeling de ‘Madrigalen’ dichtbij het publiek te brengen juist door een terughoudende enscenering in een kleine ruimte op te voeren, slaagt NR in haar concept door het publiek vóór en tijdens de voorstelling bij het spektakel te betrekken. Mede hierdoor is ‘Barca di Venetia per Padova’ een onderhoudende familievoorstelling, die met name geschikt is voor kinderen.

De Nederlandse Reisopera, Home